Dersin Kodu ve Adı

271112105-Tefsir Usulü

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Bu dersi okuyan öğrenci,

1.      Kur’an’ın nüzulü ve metinleşme sürecini,

2.      Tefsir-te’vil, tercüme-meal, delalet-mana kavramlarını

3.      Tefsirin mahiyetini ve işlevini (konusunu, amacını ve temel prensiplerini),

4.      Delaletleri Bakımından Kur’an lafızlarını

5.      Temel Tefsir yöntemlerini (Rivayet ve Dirayet Tefsiri yöntemlerini)

6.      Kur’an’ın lafızlarına dair ilimleri

7.      Kur’an manalarına dair ilimleri

8.      Tarihi olgularla ilişkili Kur’an ilimlerini,

9.      Kur’an’ı Anlama ve Yorumlamada Yeni Yaklaşımları (Tarihselci ve Dilbilimsel (Semantik, Semiyotik, Herméneutiq) yaklaşımları öğrenecektir.

Dersin Temel Kaynakları

İsmail Cerrahoğlu, Tefsir Usulü, TDV yayınları, Ankara

Muhsin Demirci, Tefsir Usulü, İFAV yayınları, İstanbul

Cemaleddin Kasımi, Tefsir İlminin Temel Meseleleri, İz yayıncılık

Kafiyeci, Kitabu’t-Taysir fi Kavaidi İlmi’t-Tefsir, AÜİF yayınları, Ankara

Şah Veliyyullah Dihlevi, Tefsir Usulü,

Halis Albayrak, Tefsir Usulü, Şule yayınları, İstanbul

İsmail Çalışkan, Tefsir Usulü, Ankara Okulu yayınları, Ankara

Celaleddin Suyuti, el-Itkan fi Ulumi’l-Kur’an,

Muhammed Abdulazim Zerkani, Menahilu’l-İrfan fi Ulumi’l-Kur’an, Daru’l-Kitabi’l-Arabi

Bedreddin Zerkesi, el-Burhan fi Ulumi’l-Kur’an, Daru’t-Turas, Kahire

Halid Osman Sebt, Kavaidu’t-Tercih, Daru İbn Affan,

Menna‘ Kattan, Mebȃhis fi Ulumi’l-Kur’an, Mektebetu Vehbe, Kahire

Nasr Hamid Ebu Zeyd, el-İtticahu’l-Akli fi’t-Tefsir, Merkezu’s-Sekafi el-Arabi

Hüseyin Harbi, Kavaidu’t-Tercih inde’l-Müfessirin, Daru’l-Kasım

Ali Ekber Babai-Gulam Azizi Ali Kia-Mücteba Ruhani Rad, Kur’an Tefsiri Metodolojisi, el-Mustafa yayınları

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

2

Z

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Kur’an’ın nüzulü ve metinleşme süreci

2

Kur’an ve Tefsir ilmi ile İlgili Temel Kavramlar

3

Tefsirin İlminin Mahiyeti ve İşlevi

4

Delaletleri Bakımından Kur’an Lafızları

5

Temel Tefsir Yöntemleri: 1. Rivayet Tefsir Yöntemi

6

2. Dirayet Tefsir Yöntemi

7

Kur’an İlimleri: 1. Kur’an Lafızlarına Dair İlimler

8

Ara sınav

9

2. Kur’an Manalarına Dair İlimler

10     

3.                  Tarihi Olgularla İlgili Kur’an İlimleri

11

Kur’an’ı Anlama ve Yorumlamada Yeni Yaklaşımlar: 1. Tarihselci Yaklaşım

12

2. Dilbilimsel Yaklaşım: a. Semantik

13

b. Semiyotik

14

c. Herméneutiq

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

271121103- Tefsir I

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Öğrencinin;

1.      Tefsir ilminin mahiyeti, metodu, işlevi, kaynakları hakkında bilgi sahibi olmasını,

2.      Rivayet ve dirayet tefsir yöntemlerini örnekleri üzerinden öğrenmesini,

3.      Batıda, Osmanlıda ve günümüzde tefsir ile ilgili düşünceler ve çalışmalar hakkında bilgi sahibi olmasını,

4.      Kültürlü, etik ve estetik değerlere sahip, toplumla bütünleşmiş bir birey olarak yetişmesini,

5.      Güncel meselelere Kur’an’dan nasıl çözüm bulacağına dair yeterli bilgi ve deneyim elde etmesini,

6.      Ayrıca bu bilgiler eşliğinde Kuran’a ve tefsire klasik ve çağdaş yaklaşımları değerlendirme ve Kur’an’ı tefsir geleneğine uygun olarak, çağın ihtiyaçlarına göre doğru yorumlama yeteneği ve karşılaşacağı yeni yorumları bu birikime dayanarak çözümleme, değerlendirme ve gerektiğinde eleştirme becerisi kazanmasını sağlamaktır.

 

Dersin Temel Kaynakları

İbn Abbas, Tefsiru İbn Abbas, Camia Ummu’l-Kura, Mekke

Dehhak, Tefsiru Dehhak, Daru’s-Selam

Taberi, Cȃmi’u’l-Beyan an Te’vili Ayi’l-Kur’an,

Ebu Ubeyde Ma’mer b. el-Müsenna, Mecazu’l-Kur’an, Mektebetu Hanci, Kahire

Ebu Bekir İbn Arabi, Ahkamu’l-Kur’an, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye

Razi, Mefatihu’l-Gayb, Daru’l-Fikr

Zemahşeri, el-Keşşaf an Hakaiki Ğavamidi’t-Tenzil, Mektebetu Abikan, Riyad

Ȃlȗsȋ, Ruhu’l-Meani, Daru İhyai’-Turasi’l-Arabi, Beyrut

İbn Teymiye, Tefsiru’l-Kebir, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Molla Fenari, Tefsiru Aynu’l-Ayan, Nsihat Yayınları

Kafiyeci, Kitabu’t-Taysir fi Kavaidi İlmi’t-Tefsir, AÜİF yayınları

Ebu’s-Suud, İrşadu Akli’s-Selim ila Mezaya’l-Kitabi’l-Kerim, Mektebetu er-Riyad, Riyad

Bursevi, Ruhu’l-Beyan, Mektebe-i Osmaniye

Abduh, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Cemaleddin Kasımi, Mehasinu’t-Te’vil, Daru İhyai’l-Kutubi’l-Arabiye

İzzet Derveze, Tefsiru’l-Hadis, Ekin yayınları

Seyyid Kutub, Fi Zılali’l-Kur’an, Dünya yayıncılık

Aişe Abdurrahman, et-Tefsiru’l-Beyani, Daru’l-Mearif

Halefullah, el-Fennu’l-Kasasi, Ankara Okulu Yayınları

Arkoun, Kur’an Okumaları, İnsan Yayınları

Nasr Hamid, İlahi Hitabın Tabiatı, Otto yayınları, Ankara

Fazlurrahman, Ana Konularıyla Kur’an, Ankara Okulu yayınları, Ankara

Muhammed Hamdi Yazır, Hak Dini Kur’an Dili, Çelik-Şura yayınları

Kur’an Yolu Meal ve Tefsir, DİB yayınları

Halis Albayrak, Kur’an’ın Bütünlüğü Üzerine, Şule yayınları,

Halis Albayrak, Tarihin içinden Kur’an’ı Algılamak, Şule yayınları

Mustafa Öztürk, Tefsirin Halleri, Ankara Okulu yayınları

Mustafa Öztürk, Meal ve Tefsirin Serencamı (Cumhuriyet Türkiye’sinde) Ankara Okulu yayınları

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

3

Z

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Tefsir ilmi ile ilgili kavramlar

2

Tefsir İlminin kaynakları

3

Tefsir çeşitleri: 1. Rivayet tefsiri: a. Kur’an’ın Kur’an’la Tefsiri

4

b. Hz. Peygamber’in tefsiri, c. Sahabe tefsiri, d. Tȃbiȗn tefsiri

5         

2. Dirayet tefsiri: a. Mezhebȋ tefsirler, b. Dilbilimsel tefsirler

6

c. Fıkhi Tefsirler, d. İşȃrȋ tefsirler,

7

Ara sınav

8

e. Felsefi Tefsirler

9

Çağımızda tefsir çalışmaları:

a.       Batıda Kur’an Çalışmaları ve İslam Dünyasına Etkileri

10     

b.       Modern Selefi Ekol ve Islah Projesi

11     

c.     Tecdȋd Düşüncesi

12     

d.    Osmanlı Dönemi Tefsir Anlayışı

13

e.     Modern Türkiye’de Kur’an’a Yaklaşımlar

13     

e. Modern Türkiye’de Kur’an’a Yaklaşımlar

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

271122103- Tefsir II

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Öğrencinin;

1.   Tefsir ilminin mahiyeti, metodu, işlevi, kaynakları hakkında bilgi sahibi olmasını,

2.   Rivayet ve dirayet tefsir yöntemlerini örnekleri üzerinden öğrenmesini,

3.   Batıda, Osmanlıda ve günümüzde tefsir ile ilgili düşünceler ve çalışmalar hakkında bilgi sahibi olmasını,

4.   Kültürlü, etik ve estetik değerlere sahip, toplumla bütünleşmiş bir birey olarak yetişmesini,

5.   Güncel meselelere Kur’an’dan nasıl çözüm bulacağına dair yeterli bilgi ve deneyim elde etmesini,

6.   Ayrıca bu bilgiler eşliğinde Kuran’a ve tefsire klasik ve çağdaş yaklaşımları değerlendirme ve Kur’an’ı tefsir geleneğine uygun olarak, çağın ihtiyaçlarına göre doğru yorumlama yeteneği ve karşılaşacağı yeni yorumları bu birikime dayanarak çözümleme, değerlendirme ve gerektiğinde eleştirme becerisi kazanmasını sağlamaktır.

 

Dersin Temel Kaynakları

İbn Abbas, Tefsiru İbn Abbas, Camia Ummu’l-Kura, Mekke

Dehhak, Tefsiru Dehhak, Daru’s-Selam

Taberi, Cȃmi’u’l-Beyan an Te’vili Ayi’l-Kur’an,

Ebu Ubeyde Ma’mer b. el-Müsenna, Mecazu’l-Kur’an, Mektebetu Hanci, Kahire

Ebu Bekir İbn Arabi, Ahkamu’l-Kur’an, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye

Razi, Mefatihu’l-Gayb, Daru’l-Fikr

Zemahşeri, el-Keşşaf an Hakaiki Ğavamidi’t-Tenzil, Mektebetu Abikan, Riyad

Ȃlȗsȋ, Ruhu’l-Meani, Daru İhyai’-Turasi’l-Arabi, Beyrut

İbn Teymiye, Tefsiru’l-Kebir, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Molla Fenari, Tefsiru Aynu’l-Ayan, Nsihat Yayınları

Kafiyeci, Kitabu’t-Taysir fi Kavaidi İlmi’t-Tefsir, AÜİF yayınları

Ebu’s-Suud, İrşadu Akli’s-Selim ila Mezaya’l-Kitabi’l-Kerim, Mektebetu er-Riyad, Riyad

Bursevi, Ruhu’l-Beyan, Mektebe-i Osmaniye

Abduh, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Cemaleddin Kasımi, Mehasinu’t-Te’vil, Daru İhyai’l-Kutubi’l-Arabiye

İzzet Derveze, Tefsiru’l-Hadis, Ekin yayınları

Seyyid Kutub, Fi Zılali’l-Kur’an, Dünya yayıncılık

Aişe Abdurrahman, et-Tefsiru’l-Beyani, Daru’l-Mearif

Halefullah, el-Fennu’l-Kasasi, Ankara Okulu Yayınları

Arkoun, Kur’an Okumaları, İnsan Yayınları

Nasr Hamid, İlahi Hitabın Tabiatı, Otto yayınları, Ankara

Fazlurrahman, Ana Konularıyla Kur’an, Ankara Okulu yayınları, Ankara

Muhammed Hamdi Yazır, Hak Dini Kur’an Dili, Çelik-Şura yayınları

Kur’an Yolu Meal ve Tefsir, DİB yayınları

Halis Albayrak, Kur’an’ın Bütünlüğü Üzerine, Şule yayınları,

Halis Albayrak, Tarihin içinden Kur’an’ı Algılamak, Şule yayınları

Mustafa Öztürk, Tefsirin Halleri, Ankara Okulu yayınları

Mustafa Öztürk, Meal ve Tefsirin Serencamı (Cumhuriyet Türkiye’sinde) Ankara Okulu yayınları

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

3

Z

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Namaz Sureleri, Fatiha suresi,

2

Fil ve Kureyş sureleri

3

Maun ve Kevser sureleri

4

Kafirun ve Nasr sureleri  

5

Leheb ve İhlas sureleri

6

Felak ve Nas sureleri

7

Ara sınav

8         

İnşirah ve Zilzȃl sureleri

9

Ali İmran suresi 1-7. ayetler

10

Yasin suresi 13-32. ayetler

11

 Yasin suresi 13-32. ayetler

12

Maide suresi 1-12. ayetler

13

Maide suresi 1-12. ayetler  

14

Ayetü’l-Kürsî

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

271131105-Tefsir III

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Öğrencinin;

1.      Tefsir ilminin mahiyeti, metodu, işlevi, kaynakları hakkında bilgi sahibi olmasını,

2.      Rivayet ve dirayet tefsir yöntemlerini örnekleri üzerinden öğrenmesini,

3.      Batıda, Osmanlıda ve günümüzde tefsir ile ilgili düşünceler ve çalışmalar hakkında bilgi sahibi olmasını,

4.      Kültürlü, etik ve estetik değerlere sahip, toplumla bütünleşmiş bir birey olarak yetişmesini,

5.      Güncel meselelere Kur’an’dan nasıl çözüm bulacağına dair yeterli bilgi ve deneyim elde etmesini,

6.      Ayrıca bu bilgiler eşliğinde Kuran’a ve tefsire klasik ve çağdaş yaklaşımları değerlendirme ve Kur’an’ı tefsir geleneğine uygun olarak, çağın ihtiyaçlarına göre doğru yorumlama yeteneği ve karşılaşacağı yeni yorumları bu birikime dayanarak çözümleme, değerlendirme ve gerektiğinde eleştirme becerisi kazanmasını sağlamaktır.

Dersin Temel Kaynakları

Ebu Ubeyde Ma’mer b. el-Müsenna, Mecazu’l-Kur’an, Mektebetu Hanci, Kahire

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye

Fareddin Razi, Mefatihu’l-Gayb, Daru’l-Fikr

Zemahşeri, el-Keşşaf an Hakaiki Ğavamidi’t-Tenzil, Mektebetu Abikan, Riyad

Beydavi, Envaru’t-Tenzil ve Esraru’t-Te’vil, Daru İhyai’t-Turasi’l-Arabi, Beyrut

Nesefi, Medariku’t-Tenzil ve Hakakiku’t-Te’vil, Daru’l-Kelimi’t-Tayyib, Beyrut

Sülemi, Tefsiru Sülemi,

Tusteri, Tefsiru’l-Kur’ani’l-Azim, Daru’l-Harem, Kahire

Ȃlȗsȋ, Ruhu’l-Meani, Daru İhyai’-Turasi’l-Arabi, Beyrut

Bursevi, Ruhu’l-Beyan, Mektebe-i Osmaniye

Mukatil b. Süleyman, Tefsiru Mukatil b. Süleyman, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Şafii, Ahkamu’l-Kur’an, Daru’-t-Tedmuriyye, Riyd, 2006

Cessas, Ahkamu’l-Kur’an, İ‘tisam yayınları

Ebu Bekir İbn Arabi, Ahkamu’l-Kur’an, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Muhsin Demirci, Konulu Tefsire Giriş, MÜİV yayınları, İstanbul

Şahin Güven, Konulu Tefsir Metodu, Düşün yayıncılık

Abduh, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

Seyyid Kutub, Fi Zılali’l-Kur’an, Dünya yayıncılık

Halefullah, el-Fennu’l-Kasasi, Ankara Okulu Yayınları

Arkoun, Kur’an Okumaları, İnsan Yayınları

Nasr Hamid, İlahi Hitabın Tabiatı, Otto yayınları, Ankara

Fazlurrahman, Ana Konularıyla Kur’an, Ankara Okulu yayınları, Ankara

Semir el-Azzawi, et-Tefküru’s-Simyai, DAru Kunuzi’l-Ma‘rife, Amman 

Ahmet Nedim Serinsu, Tarihsellik ve Esbab-ı Nüzul, Şule yayınları, İstanbul

Mustafa Öztürk, Kur’an’ı Kendi Tarihinde Okumak, Ankara Okulu Yayınları, Ankara

Ömer Özsoy, Tarihsellik Yazıları, Otto yayınları, Ankara

Halis Albayrak, Tarihin içinden Kur’an’ı Algılamak, Şule yayınları

Mustafa Öztürk, Tefsirin Halleri, Ankara Okulu yayınları

Mustafa Öztürk, Meal ve Tefsirin Serencamı (Cumhuriyet Türkiye’sinde) Ankara Okulu yayınları

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

2

Z

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Tefsir okullarının ürünlerinden örnekler: 1. Mezhebȋ Tefsir: Zemahşerȋ, Beydȃvȋ, Nesefȋ ve Tabersȋ Tefsirleri

2

1.    İşȃrȋ Tefsir: Sülemȋ, Tusterȋ, Ȃlȗsȋ ve Bursevȋ Tefsirleri

3

2.    Fıkhȋ Tefsir: Mukatil b. Süleyman, Şafii, Cessas ve Ebu Bekir İbn Arabi, Kutubi

4

3.    Konulu Tefsir:Mustafa Muslim (Mebahis fi’t-Tefsiri’l-Mevzui), Mahmud Beysuni Fuda (et-Tefsiru’l-Mevzui ve Menhecu’l-Hakk fi Hidayeti’l-Halk) ve Muhammed Hicazi (et-Tefsiru’l-Mevzuiyye fi’l-Kur’ani’l-Kerim)

5

4.    İçtimai Tefsir: Muhammed Abduh, Reşid Rıza, Mustafa Meraği, Seyyid Kutub

6

5.    İlmi Tefsir: Gazzali (İhya), Razi (Mefatih), Muhammed b. Ahmed el-İskenderani (Keşfu Esrari’n-Nuraniyyeti’l-Esrariyye), Seyyid Abdurrahman Kevakibi (Tabaiu’l-İstibdad ve Masariu’l-İsti‘bad), Tantavi Cevheri (el-Cevahr fi Tefsiri’l-Kur’an)

7

Yorum yöntemlerinde yeni anlayışlar ve bunların örneklendirilmesi:

1. Tarihsellik: Maturidi (Neml suresi 7. Ayetin tefsiri), Halefullah (el-Fennu’l-Kasasi), Ahmet Nedim Serinsu (Tarihsellik ve Esbab-ı Nüzul), Halis Albayrak (Tarihin içinden Kur’an’ı Algılamak), Mustafa Öztürk (Kur’an’ı Kendi Tarihinde Okumak),  Ömer Özsoy (Tarihsellik Yazıları)

8

Ara sınav

9         

2.  Dilbilimsel Yaklaşımlar: Izutsu (İslam Düşüncesinde İman Problemi ve Kur’an’da Allah ve İnsan), Semir el-Azzavi (et-Tefkiru’s-Simyai), Muhammed Arkoun (Kur’an Okumaları), Fazlurrahman (Makaleller, İslam ve Ana Konularıyla Kur’an), Hasan Hanefi, Nasr Hamid Ebu Zeyd

10

Kur’an’da Kur’an

11

Kur’an’da varlık ve insan

12

Kur’an’da bilgi

13

Kur’an’da uluhiyet, nübüvvet ve ahiret

14

İbadet ve ahlak

15

Final Sınavı

Dersin Kodu ve Adı

271132105-Tefsri IV

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Öğrencinin;

1.      Tefsir ilminin mahiyeti, metodu, işlevi, kaynakları hakkında bilgi sahibi olmasını,

2.      Rivayet ve dirayet tefsir yöntemlerini örnekleri üzerinden öğrenmesini,

3.      Batıda, Osmanlıda ve günümüzde tefsir ile ilgili düşünceler ve çalışmalar hakkında bilgi sahibi olmasını,

4.      Kültürlü, etik ve estetik değerlere sahip, toplumla bütünleşmiş bir birey olarak yetişmesini,

5.      Güncel meselelere Kur’an’dan nasıl çözüm bulacağına dair yeterli bilgi ve deneyim elde etmesini,

6.      Ayrıca bu bilgiler eşliğinde Kuran’a ve tefsire klasik ve çağdaş yaklaşımları değerlendirme ve Kur’an’ı tefsir geleneğine uygun olarak, çağın ihtiyaçlarına göre doğru yorumlama yeteneği ve karşılaşacağı yeni yorumları bu birikime dayanarak çözümleme, değerlendirme ve gerektiğinde eleştirme becerisi kazanmasını sağlamaktır.

Dersin Temel Kaynakları

Mukatil b. Süleyman, Tefsiru Mukatil b. Süleyman, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Taberȋ, Cȃmi‘u’l-Beyȃn an Te’vȋli Ȃyi’l-Kur’an, Beyrut, 1988

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye

Beydavi, Envaru’t-Tenzil ve Esraru’t-Te’vil, Daru İhyai’t-Turasi’l-Arabi, Beyrut

İbn Atiyye, Muharreru’l-Vecȋz, Darul-LKutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Ebu Hayyan el-Endelȗsȋ, Bahru’l-Muhȋt, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut

Kurtubȋ, el-Cȃmi‘ li-Ahkami’l-Kur’an, Müessesetu’r-Risale, Beyrut

Ebu’s-Suud, İrşadu Akli’s-Selim ila Mezaya’l-Kitabi’l-Kerim, Mektebetu er-Riyad, Riyad

Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menar, Kahire, 1947

İzzet Derveze, Tefsiru’l-Hadis, Ekin yayınları

Tahir İbn Ȃşur, et-Tahrȋr ve’t-Tenvȋr, Daru’t-Tunisiyye, Tunus

Aişe Abdurrahman, et-Tefsiru’l-Beyani, Daru’l-Mearif

Muhammed Abid el-Cabiri, Fehmu’l-Kur’an, Mana yayınları, İstanbul

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

2

Z

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Bazı Müfessirler ve Tefsirleri: Mukatil b. Süleyman, Tefsiru Mukatil b. Süleyman

2

Taberȋ, Cȃmi‘u’l-Beyȃn an Te’vȋli Ȃyi’l-Kur’an

3

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne      

4

Beydavi, Envaru’t-Tenzil ve Esraru’t-Te’vil

5

İbn Atiyye, Muharreru’l-Vecȋz

6

Ebu Hayyan el-Endelȗsȋ, Bahru’l-Muhȋt      

7

Kurtubȋ, el-Cȃmi‘ li-Ahkami’l-Kur’an

8

Ara Sınav

9

Ebu’s-Suud, İrşadu Akli’s-Selim ila Mezaya’l-Kitabi’l-Kerim

10

Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menar

11

İzzet Derveze, Tefsiru’l-Hadis

12

Tahir İbn Ȃşur, et-Tahrȋr ve’t-Tenvȋr

13

Aişe Abdurrahman, et-Tefsiru’l-Beyani

14

Muhammed Abid el-Cabiri, Fehmu’l-Kur’an

15

Final Sınavı

             

 

Dersin Kodu ve Adı

Tefsir Metinleri I - 271131205

 

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Bu dersin amacı, öğrenciye;

1.        Klasik tefsir metinlerini okuyup anlayabilme,

2.        Bu alanda edindiği kuramsal ve uygulamalı bilgileri, eğitim öğretim araştırma ve topluma hizmet alanlarında kullanabilme,

3.        İlahiyat alanında disiplinler arası araştırma ve inceleme yapabilme,

4.        Alanıyla ilgili karşılaşılan güncel sorunları çözebilme,

5.        Tefsir okuma, anlama ve öğretme konusunda teorik ve pratik yeterlilik kazandırma yetisi kazandırmayı amaçlamaktadır.

Dersin Temel Kaynakları

Muhammed b. Cerîr et-Taberî, Câmiu’l-beyân an te’vîl-i âyi’l-Kur’ân, Beyrut, 1988.

Maturidi, Te’vilatu Ehli’s-Sünne, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye

Ebu’l-Berekȃt en-Nesefȋ, Medȃriku’t-Tenzȋl ve Hakȃiku’t-Te’vȋl, Daru Kelimi’t-Tayyib, Beyrut

İbn Cüzey el-Kelbȋ, et-Teshȋlu li Ulȗmi’t-Tenzȋl, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut, 1995

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

3

S

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Duha Suresi

2

İnşirah suresi

3

Tȋn suresi

4

Alak Suresi

5

Kadir suresi

6

Beyyine Suresi

7

Ara sınav

8

Zilzal suresi

9

Adiyat suresi 

10

Karia suresi

11

Tekasur Suresi

12

Asr suresi

13

Hümeze suresi

14

Hümeze suresi

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

Tefsir Metinleri II - 271132205

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Bu dersin amacı, öğrenciye;

1.      Klasik tefsir metinlerini okuyup anlayabilme,

2.      Bu alanda edindiği kuramsal ve uygulamalı bilgileri, eğitim öğretim araştırma ve topluma hizmet alanlarında kullanabilme,

3.      İlahiyat alanında disiplinler arası araştırma ve inceleme yapabilme,

4.      Alanıyla ilgili karşılaşılan güncel sorunları çözebilme,

5.      Tefsir okuma, anlama ve öğretme konusunda teorik ve pratik yeterlilik kazandırma yetisi kazandırmayı amaçlamaktadır.

Dersin Temel Kaynakları

1.      Mustafa Meraği, Tefsiru’l-Meraği, 1946, Mısır

2.      Mahmud Şeltut, Tefsîrü’l-Ķur’âni’l-Kerîm,  Kahire, 1960

3.      Aişe Abdurrahman, et-Tefsiru’l-Beyȃnȋ, Daru’l-Meȃrif

4.      Seyyid Kutub, Fi Zılali’l-Kur’an, Daru’l-Kalem, Şam

5.      Reşid Rıza, Tefsiru’l-Menȃr, Kahire, 1947

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

3

S

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Duha suresi 

2

İnşirah suresi

3

Tin suresi

4

Alak suresi

5

Kadir suresi

6

Beyyine suresi

7

Ara sınav

8

Zilzal suresi

9

Adiyat suresi

10

Karia suresi

11

Tekasur suresi

12

Asr suresi

13

Hümeze suresi

14

Hümeze suresi

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

Kur’an’a Çağdaş Yaklaşımlar - 271141204

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

1.      Modrenizmin İslam dünyasındaki etkilerini kavratmak

2.      İslam dünyasındaki ıslah hareketleri hakkında bilgi edinmelerini sağlamak

3.      Islah hareketlerine neden olan sosyo-kültürel, politik ve ekonomik etkenleri kavratmak

4.      Modernizm sonrası İslam dünyasındaki düşünce akımlarını kavratmak

5.      Modernizm ve sonrasına İslam dünyasında etkin olan fikir adamları hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak

6.      İslami bilginin yenilenmesi ve temel kaynakları okumaya dair geliştirilen metodolojileri kavratmak

7.      Çağdaş İslam düşüncesinin temel dinamiklerini kavratmak

Dersin Temel Kaynakları

İslam Bilimlerinde Yöntem, Ankuzem, Ankara, 2005

Fazlurrahman, İslam, Ankara Okulu yayınları, 2008

Seyyid Hüseyin Nasr, İslam ve Modern İnsanın Çıkmazı, İnsan yayınları, 2015

Seyyid Hüseyin Nasr, İslam’da Bilim ve Medeniyet, İnsan yayınları, 1991

Tefsirde Modern Akımlar, Vatikan.

Öğrenciye belirtilecek olan literatür ve öğretim üyesi ders notları

 

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

 3

S

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Metni Önceleyen Yaklaşımlar: Mevdudi

2

Seyyid Kutub

3

Seyyid Kutub

4

Çağdaş Olguyu Önceleyen Yaklaşımlar: Abduh

5

Derveze

6

Tantavi Cevheri

7

Ara sınav

8

Emin el-Huli

9

Aişe Abdurrahman

10

Ahmed Halefullah

11

Fazlurrahman

12

Muhammed Arkoun

13

Hasan Hanefi

14

Nasr Hamid Ebu Zeyd

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

Kur’an’ın Ana Konuları - 271142204

 

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

Bu dersi okuyan öğrencinin

1.      Kur’an’ın biçimsel özelliklerini ve ana konuları itibarıyla içeriğini tanıtmak,

2.      Kur’an’ın temel konularını açıklama yeteneği kazandırmak,

3.      Kur’an’ın kendi içinde bir bütünlüğü bulunduğunu göstermek,

4.      Alanıyla ilgili temel kaynak eserleri okuyup anlama ve yorumlayabilmesini sağlamak.

5.      Edindiği bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilmesini sağlamak amaçlanmaktadır.

Dersin Temel Kaynakları

Fazlurrahman, Ana Konularıyla Kur’an, Ankara 2003

İbn Cüzey el-Kelbȋ, et-Teshȋlu li Ulȗmi’t-Tenzȋl, Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut, 1995

Muhammed Abid el-Cabiri, Fehmu’l-Kur’an, Mana yayınları, İstanbul

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

3

S

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

6      Kur’an’ın Biçim ve İçerik Olarak Tanımı

2

7      Kur’an’da Kur’an

3

8      Kur’an’da Varlık

4

9      Kur’an’da Bilgi

5

10   Kur’an’da İnsan

6

11   Kur’an’da Allah (Tevhid)

7

12   Ara sınav

8

13   Kur’an’da Peygamberlik

9

14   Kur’an’da Hz. Muhammed

10

15   Kur’an’da Dünya ve Ahiret Hayatı

11

16   Kur’an’da Ahlak

12

17   Kur’an’da İbadetler

13

18   Kur’an’da Toplum Hayatı

14

19   Kur’an’da Diğer Dinî Topluluklarla İlişkiler- Kur’an’da Tarih ve Kıssalar

15

Final Sınavı

           

 

Dersin Kodu ve Adı

Kur’an Tercüme ve Teknikleri - 271122203

Öğretim Elemanı

Dr. Öğr. Üyesi Sıddık BAYSAL

Dersin Amaç ve Hedefleri

1.       Kur'ân mealleri hakkında öğrenciyi bilgilendirmek, teorik tef sir bilgilerini pratize etmek.

2.       Kur’ân tercümesi hakkında tarihi bilgi kazanmak

3.       Tercüme yöntemlerinin Kur’ân açısından değerlendirebilmek.

4.       Kur’ân tercümesinde karşılaşılan problemleri öğrenmek

6.       Mevcut tercümeleri değerlendirebilmek.

Dersin Temel Kaynakları

DİB - DEÜİF, Kuran Mealleri Sempozyumu (tebliğler)

Dücane Cündioğlu, Kuran Çevirilerinin Dünyası

Faruk Gürbüz, Tercüme Problemleri ve Mealler

Hidayet Aydar, Kuran'ın Tercümesi Meselesi

Murat Sülün, Türk Toplumunun Kuran-ı Kerim Kültürü,

Murat Sülün, Kuran Kılavuzu; Kuran-ı Kerim Nedir? Nasıl Okunur?

Akşit Göktürk, Çeviri-Dillerin Dili, Yapı Kredi yayınları

Teori

Uyg.

ECTS

Zorunlu/Seçmeli

2

-

 3

S

Ders İçerikleri

Hafta

Konular

1

Tercüme ve ilgili kavramlar, tercüme çeşitleri

2

Kur'an tercümesinin tarihi; Türkçe Kur'an tercümeleri

3

Kur'an'ın tercüme edilmesi gerekli midir?

4

İslam dünyasında tercüme karşıtlığının temelleri

5

Ashab'ın Kur'an okuyuşu

6

Kuran meallerindeki hataların sebepleri

7

Vize İmtihanı

8

Kur'an meallerindeki hataların sebepleri

9

Mealde v e meal sahibinde bulunması gereken özellikler

10

Belli başlı Kur'an mealleri

11

Kur'an'dan örnek tercümeler; Bakara 2/54; Tev be 9/122   

12

            Kur'an'dan örnek tercümeler; Nisa 4/34; Hac 22/17

13

Kur'an'dan örnek tercümeler; Maide 5/60; TaHa 20/1-6

14

Kur'an'dan örnek tercümeler; Al-i İmran 3/154, 159; Haşr 59/19; Nahl 16/1-2; Kamer 54/1-2 

15

Final Sınavı